Kilka uwag o pojęciu leksykalnego ekosystemu (na przykładzie języka polskiego)

Main Article Content

Ewa Sławkowa
https://orcid.org/0000-0002-4566-4789

Abstrakt

Bringing together basic assumptions of posthumanism and ecocriticism the essay critically explores the thesis of the fundamentally anthropocentric nature of language pointing at the nonanthroponormative element present in language and, most noticeably, in its vocabulary. We try to present a concept of the lexical ecosystem in which clusters of words are used with reference to people but also to plants and animals. The core of this system is constituted by words connected with life conceived of as zoe – biological duration of living organisms involving the processes of birth, maturation, aging, and dying. Clusters of words of this ecosystem address fundamental activities of living organisms such as breathing, digesting, moving, articulating sounds as well as inner and outer features of man. Hence, the essay suggests that the concept of the lexical ecosystem necessitates a new pedagogical approach towards the question of metaphor and metaphorical nature of language.

Pliki do pobrania

Pobieranie danych nie jest jeszcze dostępne.

Article Details

Jak cytować
[1]
SławkowaE., „Kilka uwag o pojęciu leksykalnego ekosystemu (na przykładzie języka polskiego)”, ANNALES UNIVERSITATIS PAEDAGOGICAE CRACOVIENSIS. STUDIA LINGUISTICA, 2020, nr 15, s. 255-264, https://doi.org/10.24917/20831765.15.21, https://studialinguistica.up.krakow.pl/article/view/7644 dostępne na: 16.05.2021.
Dział
Artykuły

Bibliografia

Agapkina T., 2017, Rozpoznać w drzewie człowieka (na materiale ballad słowiańskich), [w:] Antropocentrizm w jazyke i kul’ture, otv. red. S.M. Tolstaja, Moskva.
Zobacz w Google Scholar

Bakke M., 2012, Bio-transfiguracje. Sztuka i estetyka posthumanizmu, Poznań.
Zobacz w Google Scholar

Barcz A., 2016, Realizm ekologiczny. Od ekokrytyki do zookrytyki w literaturze polskiej, Katowice.
Zobacz w Google Scholar

Burgat F., 2012, Une autre existence. La condition animale, Paris.
Zobacz w Google Scholar

Deleuze G., Guattari F., 2015, Tysiąc plateau [brak nazwiska tłumacza], Warszawa.
Zobacz w Google Scholar

Dobrzyńska T., 2019, Nasłuchiwania ech tragicznych wydarzeń w „Spalonych mapach” Tomasza Różyckiego, [w:] Język pisarzy: środki artystycznego wyrazu, red. T. Korpysz, A. Kozłowska, Warszawa, s. 281–291.
Zobacz w Google Scholar

Elżanowski A., Pietrzykowski T., 2017, Zwierzęta jako nieosobowe podmioty prawa, [w:] Sprawiedliwość dla zwierząt, red. B. Błońska, W. Gogłoza, W. Klaus, D. Woźniakowska-Fajst, Warszawa, s. 8–19.
Zobacz w Google Scholar

Filipowicz A., 2017, (Prze)zwierzęcenia. Poetyckie drogi do postantropocentryzmu, Gdańsk.
Zobacz w Google Scholar

Garrard G., 2004, Ecocriticism, London–New York.
Zobacz w Google Scholar

Głowiński M., Okopień-Sławińska A., Sławiński J., 1967, Zarys teorii literatury, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar

Jarzyna A., 2019, Post-koiné. Studia o nieantropocentrycznych językach (poetyckich), Łódź.
Zobacz w Google Scholar

Jarzębowska G., 2019, Zoophilologica a studia nad zwierzętami w Polsce, „Teksty Drugie”, nr 4, s. 170–179.
Zobacz w Google Scholar

Kempf Z., 1985, Wyrazy „gorsze” dotyczące zwierząt, „Język Polski” LXXXV, nr 2–3, s. 125–144.
Zobacz w Google Scholar

Książek M., 2014, Nauka o ptakach, Białystok.
Zobacz w Google Scholar

Pelluchon C., 2017, Manifeste animaliste. Politiser la cause animale, Paris.
Zobacz w Google Scholar

Schollenberger J., 2018, Rośliny w pędzie. Darwina myślenie o granicy roślina – zwierzę, „Teksty Drugie”, nr 2, s. 102–119.
Zobacz w Google Scholar

Sławkowa E. [w druku], Miejsce człowieka w wielkim łańcuchu bytów dziś. Uwagi filologa, [w:] Pragmatyczne, artystyczne, kulturowe i społeczne aspekty współczesnej i dawnej polszczyzny. Fizyczne aspekty ludzkiego życia i ich odzwierciedlenie w języku, literaturze i sztuce.
Zobacz w Google Scholar

Szerszunowicz J., 2011, Obraz człowieka w polskich, angielskich i włoskich leksykalnych i frazeologicznych jednostkach faunicznych, Białystok.
Zobacz w Google Scholar

Tolstaja S.M., 2017, Antropocentrizm w jazyke i kul’ture, otv. red. S. M. Tolstaja, Moskva.
Zobacz w Google Scholar

Tołstojowa S.M., 2018, Świat człowieka i jego granice w świetle danych językowych, „Etnolingwistyka. Problemy Języka i Kultury”, t. 30, s. 15–30.
Zobacz w Google Scholar

Tymieniecka-Suchanek J., Słowo wstępne, [w:] Człowiek w relacji do zwierząt, roślin i maszyn w kulturze, t. 1: Aspekt posthumanistyczny i transhumanistyczny, red. J. Tymieniecka-Suchanek, Katowice 2014, s. 9–13.
Zobacz w Google Scholar

Waśkowski K., 2017, Polskie nazwy zwierząt. Studium historycznojęzykowe, Nowy Targ.
Zobacz w Google Scholar

Zajączkowska U., 2019, Patyki i badyle, Warszawa.
Zobacz w Google Scholar

Żmigrodzki P., 1995, Zdania metaforyczne w języku polskim. Opis semantyczno-składniowy, Katowice.
Zobacz w Google Scholar

Słownik języka polskiego PWN, online: sjp.pwn.pl [dostęp: 25.03.2020]
Zobacz w Google Scholar